Društvo
Preminuo Alan Grinspen, dugogodišnji predsjednik Federalnih rezervi SAD
Alan Grinspen, koji je vodio Federalne rezerve od 1987. do 2006. godine, preminuo je u 100. godini života. Tokom mandata nadgledao je deceniju ekonomskog rasta, ali i bio kritikovan zbog finansijske krize 2007-2009.
Alan Grinspen, dugogodišnji predsjednik Federalnih rezervi SAD, preminuo je u 100. godini života od komplikacija izazvanih Parkinsonovom bolešću, saopštila je njegova supruga Andrea Mičel.
Grinspen je na čelu Federalnih rezervi bio od avgusta 1987. do januara 2006. godine, tokom čijeg mandata je nadgledao drugo najduže razdoblje ekonomskog rasta u istoriji SAD-a, neprekidnu deceniju od marta 1991. do marta 2001. godine. Njegova odluka da dozvoli ekonomiji da raste uprkos pritiscima da poveća kamatne stope zbog prijetnje inflacije koja se nije ostvarila, doprinijela je godinama prosperiteta.
"Bio je velikan koji je decenijama pomagao u oblikovanju američke ekonomije pod predsjednicima iz obje političke stranke, ali je uvijek iskreno priznavao svoje greške", rekla je Mičel. Dodala je da će ga pamtiti po briljantnosti i dobroti.
Grinspen je bio poznat i po svojoj dalekovidosti, naročito procjeni da će rast produktivnosti sredinom devedesetih držati inflaciju pod kontrolom. Bivši predsjednik Federalnih rezervi Džerom Pauel istakao je njegovu stručnu procjenu kao primjer koji nadmašuje tehničke modele ekonomije.
Međutim, njegove politike su kasnije kritikovane zbog doprinosa stvaranju mjehura na tržištu imovine i finansijskoj krizi 2007-2009. Stiven Oliner, bivši visoki zvaničnik Feda, rekao je: "Mislim da obožavanje koje je uslijedilo neposredno prije finansijske krize nikada nije bilo u potpunosti zasluženo, ali isto tako ni kritike kojima je bio izložen nakon odlaska nijesu bile sasvim opravdane."
Grinspen je brzo reagovao na berzanski krah poznat kao Crni petak 1987, samo dva mjeseca nakon stupanja na dužnost. Vodio je ekonomiju kroz recesiju 1990-1991, azijsku i rusku finansijsku krizu 1997-1998, pucanje mjehura tehnoloških akcija 2000. godine, kao i kroz posljedice napada 11. septembra.
Njegova supruga je istakla da je bio "veliki čovjek" koji je unio strogu analitičku disciplinu u vođenje monetarne politike i pomogao da se izgradi kredibilitet Federalnih rezervi.
Nekoliko dana prije njegove smrti, novi predsjednik Feda Kevin Vorš izazvao je poređenja sa Grinspenom zbog sažetog saopštenja o monetarnoj politici. Grinspen je uveo praksu izdavanja kratkih saopštenja nakon sastanaka Feda, počevši od februara 1994.
Grinspen je bio poznat po nejasnom govoru pred Kongresom, što je nazvao "govor Federalnih rezervi" ili "Fed speak". "Ako vam se učini da sam bio previše jasan, onda ste vjerovatno pogrešno razumjeli ono što sam rekao", rekao je.
Rođen je 6. marta 1926. godine u Njujorku, a prva ljubav mu je bila muzika. Pohađao je Džulijard i kratko nastupao kao saksofonista prije nego što se posvetio ekonomiji.
Nakon odlaska iz Feda 2006. godine, nastavio je karijeru kao konsultant kroz svoju firmu "Greenspan Associates".