Položaj Crnogoraca u Srbiji i izazovi očuvanja identiteta

Petog septembra 2021. godine na Cetinju nove vlasti su, bez povoda, koristile gumenih metaka, šok bombi i velike količine suzavca protiv građana. U Srbiji se, međutim, često smatra da su Crnogorci etnički Srbi, a njihov broj je od 1981. godine do danas znatno opao. Po posljednjem popisu u Srbiji, Crnogorci su se izjasnili u broju od 20.238 stanovnika, dok ih je 1981. bilo 147.466.

U Srbiji postoji stav da su Crnogorci geografska odrednica, a ne zasebna nacija, što se često koristi u političke svrhe. Crnogorci u Srbiji nisu imali institucije, medije ni obrazovni sistem koji bi im pomogli da očuvaju svoj identitet, dok su istovremeno izloženi agresivnoj propagandi i pritiscima. Nakon obnove nezavisnosti Crne Gore, mediji u Srbiji su često iznosili uvrede i zahtjeve za zabranu prava Crnogorcima u Srbiji.

Proces asimilacije dodatno otežava i uslovljavanje dobijanja dokumenata izjavom da su Crnogorci Srbi, kao i uticaj Crkve Srbije koja je postala platforma za srbizaciju vjernika. Nacionalni savjet Crnogoraca u Srbiji, iako formalno postoji, pod kontrolom je vlasti i koristi se u političke svrhe protiv Crne Gore.

Napadi na porodicu Božović pokazuju koliko je prisutan animozitet prema Crnogorcima u Srbiji, a ministar policije Srbije je bio uključen u takve događaje, što dodatno ukazuje na licemjerje u tretmanu Crnogoraca.

U poređenju sa Srpskom zajednicom u Crnoj Gori, Crnogorci u Srbiji imaju znatno manje medijske i institucionalne podrške. Srbi u Crnoj Gori su, sa druge strane, imali višestruko veću medijsku i izdavačku potporu.

Crkva Srbije je, kroz svoje djelovanje i vlasništvo nad sakralnim objektima u Crnoj Gori, dodatno učvrstila svoj uticaj, često bez pravnog osnova, što je izazvalo dodatne tenzije.

Sve navedeno ukazuje na kompleksan položaj Crnogoraca u Srbiji i izazove sa kojima se suočavaju u očuvanju svog nacionalnog identiteta.