Otkrivena starija i jednostavnija verzija Stounhendža u Bulfordu

Arheolozi su otkrili stariju i znatno jednostavniju verziju Stounhendža, udaljenu pet kilometara od poznatog praistorijskog spomenika. Na ovom nalazištu u selu Bulford ostale su samo dvije rupe u zemlji, u kojima su nekada stajali drveni stubovi poravnati sa Suncem tokom letnje dugodnevice i zimske kratkodnevice, slično kao kod Stounhendža.

Nalazište je staro oko 5.000 godina, odnosno postojalo je 500 godina prije Stounhendža. Pronađeni su predmeti poput posuđa, alata i životinjskih kostiju, što ukazuje da su se praistorijski ljudi ovdje okupljali.

Fil Harding iz Wessex Archaeology, koji je vodio iskopavanja, rekao je: „Dve rupe za stubove govore mi mnogo o ljudima koji su živeli pre 5.000 godina. Govore mi o celoj zajednici, kako su razmišljali, kako su se ponašali, i kako su poštovali nebesa."

Struktura u Bulfordu sastojala se od samo dva drvena stuba, procijenjene visine između dva i četiri metra i udaljenosti od 120 metara. Harding je primijetio da su rupe u ravni sa izlaskom sunca na letnjoj dugodnevici, što je potvrdilo njihovu astronomsku namjenu.

Tragovi ove strukture pronađeni su prije nekoliko decenija, ali je detaljna analiza urađena tek sada. Arheolog astronom Fabio Silva objasnio je da su položaji Sunca, Mjeseca i zvijezda rekonstruisani kako bi se potvrdilo precizno poravnanje stubova sa izlaskom i zalaskom sunca tokom najdužeg i najkraćeg dana u godini.

Pored rupa za stubove, pronađene su i druge rupe sa predmetima praistorijskih ljudi, uključujući rog za kopanje, rezbarene životinjske kosti, ukrašeno posuđe i alati od kremena, među kojima je i rijedak neolitski nož u obliku diska. Harding je rekao: „Mislim da je to bilo naše najveće otkriće. Ono što je posebno u vezi sa njim jeste umeće sa kojim je napravljen. To je delo pravog majstora."

Nož je pronađen u uspravnom položaju, što je navelo Hardinga da razmišlja o njegovom simboličkom značaju: „Možda taj diskoidni oblik predstavlja neku vrstu reference na Sunce, ko zna?"

Spomenik u Bulfordu potiče iz istog perioda kao i najranija faza Stounhendža, u vrijeme prvih zemljanih radova, pola milenijuma prije postavljanja kamenih blokova. Dr Dženifer Veksler iz English Heritage smatra da su ljudi koji su gradili prve faze Stounhendža možda živjeli ili se sezonski okupljali u Bulfordu.

Veksler je objasnila da su ti praistorijski ljudi bili zemljoradnici čiji je život bio povezan sa godišnjim dobima i kretanjem Sunca. Iako danas letnja dugodnevica u Stounhendžu privlači hiljade posjetilaca, prije 5.000 godina veći značaj je imala zimska kratkodnevica, jer je to doba godine kada svjetlost doslovno odumire i kada se možda obeležavao povratak proleća i nade za uspjeh useva i životinja.