Društvo
Đalovića klisura: Ekološka rana koja je postala prirodni biser
Nekada raskopani put i korito rijeke Bistrice u Đalovića klisuri kod Bijelog Polja danas su pretvoreni u jedan od najimpresivnijih prirodnih lokaliteta na sjeveru Crne Gore, zahvaljujući naporima Agencije za zaštitu prirodnih dobara i entuzijazmu direktora...
Pješačka staza vodi kroz srce divljine i nudi nezaboravno iskustvo, spajajući ljepotu divljih planinskih vrhova s mirisom netaknutih šuma, a pejzaži ostavljaju bez daha.
Mjesto gdje je nekada investitor mini hidroelektrane raskopao put i korito rijeke Bistrice, u Đalovića klisuri kod Bijelog Polja, danas je biser Balkana, zahvaljujući Agenciji za zaštitu prirodnih dobara i entuzijazmu direktora Željka Madžgalja.
Ekipa novinara iz Bijelog Polja prva je učestvovala u promotivnoj pješačkoj turi: Manastir Podvrh - Đalovića klisura - Bistrica. Redosljed može biti i obrnut, zavisno od preferencija.
U okviru projekta valorizacije Đalovića klisure i Đalovića pećine izgrađen je put od Bistrice do Manastira Podvrh, iznad kojeg se pruža pogled na stubove buduće žičare.
Đalovića klisura je jedno od najimpresivnijih prirodnih područja sjevera Crne Gore, smještena na zapadnom obodu Pešterske visoravni, dužine oko 7,5 kilometara i dubine do 627 metara.
Bistrica, glavni hidrološki objekat zapadnog dijela Pešterske visoravni, nastaje spajanjem Goševske i Grebske rijeke na 905 metara nadmorske visine. U gornjem i srednjem toku izgradila je duboku klisuru, dok u donjem dijelu ima oblik normalne doline kojom se uliva u Lim.
Pješačka staza vodi lijevom dolinskom stranom rijeke, uz pogled na masiv Gradine i plato Sušca.
Ulazak u zaštićeno područje Spomenik prirode “Đalovića klisura” počinje kod mosta ispod Podvrha, na zapadnom obodu Pešterske visoravni.
Staza se uspinje preko drvenog mostića prema Manastiru Podvrh, dok se uz tok Bistrice, pomoću sajli, za smjelije nastavlja put do Juriških vrela i izvorišta Glave Bistrice.
"U raščišćavanju i pripremi staze pomogli su nam i radnici preduzeća ‘Komunalno Lim’, dok smo visinski dio uređivali ja i Filip Bulatović", kazao je Madžgalj.
Zaštićeno područje obuhvata oko 350 hektara na teritoriji opštine Bijelo Polje.
"Sam tok rijeke Bistrice sa riječnim terasama - od izvorišta Glava Bistrice do izlaza iz klisure - nalazi se pod strogim režimom zaštite II stepena (oko 5 hektara). Južna i sjeverna strana klisure nalaze se pod režimom zaštite III stepena", objasnio je Madžgalj.
Na kraju staze, na ravni opasanoj stijenama, pruža se pogled na manastir Podvrh, poznat po pozlaćenom ikonostasu koji je dobio prvu nagradu na izložbi u Parizu 1971. godine. Crkva je sagrađena 1606. godine, a Divoševo jevanđelje iz oko 1330. godine pronađeno je 1960. godine.
Otvaranjem edukativne staze, Đalovića klisura postala je mjesto za odmor i uživanje za Bjelopoljce i njihove goste.
Agencija za upravljanje prirodnim dobrima opštine Bijelo Polje osnovana je krajem 2024. godine, a operativno je počela radom u avgustu 2025. godine. Njena primarna uloga je institucionalna zaštita, očuvanje vrsta, ekosistema, pejzaža i održivo upravljanje zaštićenim područjima, uključujući i rijeku Ćehotinu.