Desničarski general Roberto Vanači uzdrmao italijansku politiku pred izbore 2027.

Roberto Vanači optužuje premijerku Đorđu Meloni da je izdala ideale krajnje desnice, privlači birače i poslanike iz vladajuće koalicije i bilježi rast podrške uoči izbora u Italiji 2027.

Bivši italijanski padobranac, poznat po ksenofobnim i proruskim stavovima, pokrenuo je ranije ovog mjeseca novu krajnje desničarsku stranku Futuro nacionale, nastojeći da preotme dio birača premijerki Meloni i povuče Italiju ka tvrđem, nacionalističkom pravcu.

Predstavljen kao savremeni Julije Cezar, 57-godišnji general i bivši vojni ataše u Moskvi dočekan je uz povike “generale, generale, generale” na osnivačkom kongresu stranke.

“Predstavljamo odbačene i talog društva, i ponosni smo na to”, rekao je Vanači, koji je osnovao stranku nakon raskida sa Ligom potpredsjednika vlade Matea Salvinija.

Prema anketi, njegov pokret ima podršku od 5,9 odsto, što je više od Lige sa 5,8 odsto, što su neki analitičari opisali kao “politički zemljotres”.

Rast podrške Vanačijevoj partiji potencijalno komplikuje šanse Đorđe Meloni da ponovo osvoji vlast, osim ako ne sklopi izborni savez s njim, što nosi rizike zbog njegove anti-EU i proruske agende i veza sa krajnje desničarskim evropskim strankama poput njemačkog AfD-a.

Vanačiju se pridružilo osam poslanika iz vladajuće koalicije, čiji su politički korijeni takođe u italijanskom poslijeratnom neofašističkom pokretu, a koji je kao premijerka ublažila ton prema EU.

Lorenco Kastelani, politikolog sa rimskog Univerziteta Luis, rekao je za “Fajnenšl tajms”: “On definitivno postaje problem za desničarsku koaliciju: otima birače Ligi i Braći Italije. Rastuća podrška Vanačiju je crveni alarm. Poruka birača u ovom slučaju glasi: ‘Meloni, promijenila si se i nama se ta promjena ne dopada’.”

Na osnivačkom skupu stranke Futuro nacionale, Vanači i njegovi saveznici direktno su napali premijerku, optužujući njenu koaliciju da je izdala svoje ideale.

Skup je obilježila fašistička nostalgija, govornici su okupljene oslovljavali sa “kamerati”, izrazom koji je koristio diktator Benito Musolini, i prizivali Musolinijev slogan “Dio, Patria e Famiglia” (“Bog, otadžbina i porodica”).

Program stranke uključuje protjerivanje stranih državljana da njihov udio bude smanjen sa 12 na četiri odsto stanovništva, oštre bezbjednosne mjere, okončanje podrške Ukrajini i nastavak kupovine ruske nafte.

“Mi nemamo program za imigraciju, imamo program za reemigraciju”, rekao je Vanači uz ovacije.

Vanači je služio u Avganistanu, Iraku i Bosni, kao i kao vojni ataše u Moskvi, i uživa podršku birača koji cijene njegovo vojno iskustvo i naglasak na patriotizmu.

Njegov uspon počeo je 2023. godine knjigom “Svijet naglavačke”, u kojoj je veličao Rusiju Vladimira Putina i oštro kritikovao zapadni liberalizam.

Vojska ga je zbog te knjige suspendovala, ali ga je Salvini pozvao da predvodi kampanju Lige za izbore za Evropski parlament 2024.

U intervjuu, Vanači je rekao da je Italija za vrijeme mandata Meloni doživjela “skretanje” i da je “desnica izgubila pravac”.

Njegove pristalice smatraju da Meloni nije bila dovoljno odlučna. “General ne namjerava da ide u parlament da bi obezbijedio mjesto, već da bi... sproveo ideale desnice,” rekao je krajnje desničarski aktivista Luiđi Kupajolo.

Danijele Albertaci, autor o evropskoj radikalnoj desnici, ocijenio je da Vanači zauzima prostor više desno od Meloni i da njegov uspon podriva njenu sposobnost da zadrži podršku centrističkih konzervativaca i nostalgičara za neofašističkim idejama.

Analitičari smatraju da će Meloni pred izbore morati da odluči da li da drži Vanačija na distanci ili da ga uključi u koaliciju, što je rizičan potez koji može otuđiti umjerene birače ili ugroziti parlamentarnu većinu.

Kastelani je rekao: “Tih četiri ili pet odsto birača koje bi Vanači mogao da kontroliše veoma su, veoma važni za pobjedu u toj trci.”