Crna Gora može izgubiti 4,6 miliona eura iz EU Plana rasta ako ne usvoji ustavne izmjene do juna

Crna Gora mogla bi ostati bez 4,6 miliona eura iz Plana rasta Evropske unije ukoliko do 30. juna 2026. godine ne ispuni obavezu izmjene Ustava u dijelu koji se odnosi na pravosuđe, predviđenu Reformskom agendom.

Riječ je o aktivnosti označenoj kao korak 4.2.1.2, koja podrazumijeva usvajanje izmjena Ustava „u skladu sa pravnom tekovinom EU i evropskim standardima o nezavisnosti, odgovornosti, integritetu, nepristrasnosti i profesionalnosti sudstva i tužilaštva“, uz adresiranje preporuka Evropske komisije, mišljenja Venecijanske komisije i preporuka GRECO-a.

Za ovu obavezu vezan je iznos od 4.634.371,20 eura, a kao nadležna institucija navedeno je Ministarstvo pravde. U dokumentu se upozorava i na „visok rizik ispunjenja“, uz napomenu da rok iz juna 2025. nije ispoštovan, te da krajnji period za realizaciju ističe u junu 2026. godine.

Vlada Crne Gore je prethodno usvojila inicijativu za promjenu Ustava, dok je Ustavni odbor Skupštine 24. marta 2026. razmatrao prijedlog izmjena, uključujući dio koji se odnosi na Sudski i Tužilački savjet.

Prijedlog za promjenu Ustava kandidovan je tokom Osme sjednice Prvog redovnog zasijedanja Skupštine u 2026. godini, održane 5. maja, nakon čega je razmatran i na sjednici Ustavnog odbora.

Planirana dinamika podrazumijeva nastavak političkog dijaloga, javnu raspravu u trajanju od 30 dana i novo glasanje u parlamentu, za koje je potrebna dvotrećinska većina poslanika.

Ukoliko ustavne izmjene ne budu usvojene do kraja juna, Crna Gora rizikuje da izgubi dio sredstava predviđenih kroz evropski Plan rasta za Zapadni Balkan, koji je uslovljen sprovođenjem reformi u oblasti vladavine prava i pravosuđa.